۶ اسفند ۱۴۰۳ - ۱۰:۵۳

باسم خندقجی، نویسنده فلسطینی که در این سال‌ها با نوشتن رمان به عنوان یکی از نمادهای مقاومت شناخته می‎‌شود و از سال۲۰۰۴ در زندان است با وجود سختی‌‎هایی که در زندان می‎‌کشد همچنان به نوشتن ادامه می‌دهد.

آگاه: یوسف خندقجی، برادر باسم خندقجی می‌گوید رمان‌هایی که برادرش در زندان می‌نویسد تجربه فلسطینی‌ها را نشان می‌دهد. در ۲۱سال گذشته، باسم خندقجی، نویسنده فلسطینی، نماد مقاومت بوده و با رمان‌هایی که از سلول زندان رژیم اسراییل نوشته، برنده جایزه هم شده است.
باسم که به اتهام کمک به برنامه‌ریزی در بمب‌گذاری که منجر به کشته شدن سه نفر در تل‌آویو شد، به اتهام تروریستی محکوم و به گذراندن سه بار حبس ابد محکوم شد، از سال۲۰۰۴ در زندان به سر می‌برد. بااین‌حال، این سال‌ها پربار بوده‌اند: او چندین رمان و مجموعه شعر نوشته و برنده جایزه بین‌المللی بوکر عربی ۲۰۲۴ برای «یک نقاب، رنگ آسمان» شد.
یوسف خندقجی، برادر و مدیر ادبی باسم، می‌گوید: مایه افتخار باسم و خانواده ماست که او معتبرترین جایزه بین‌المللی را در ادبیات داستانی عربی دریافت کرد. این پیروزی ادای احترام به روح شهدای فلسطین ما در غزه بود. این کتاب در مراسمی که در آوریل سال گذشته در ابوظبی برگزار شد، برنده جایزه ۵۰هزار دلاری شد و بودجه ترجمه آن به زبان انگلیسی نیز تامین شد. درحال‌حاضر دو جلد از این مجموعه سه‌جلدی ازسوی انتشارات دارالادب لبنان منتشر شده و جلد سوم آن در دست انتشار است.
خندقجی می‌افزاید: این پیروزی برای باسم که زندانی سرزمین‌های اشغالی است، مایه تقویت روحی زیادی شد که او را به تولید متون ادبی با کیفیت سوق می‌دهد. ما آثار ادبی او را از زندان بیرون می‌بردیم که کار بسیار پیچیده‌ای بود.
باسم در این سال‌ها به‌عنوان یک زندانی مشکلات زیادی را متحمل شده؛ اما به گفته یوسف، توجهی که به کتاب اخیر او شد، برخوردهای شدیدتری را برایش به بارآورد. وی گفت: وقتی این رمان در فهرست نهایی قرار گرفت، نیروهای اشغالگر باسم را با زندانی‌کردن در سلول انفرادی مجازات و او را مجبور کردند حدود ۲۰۰۰دلار جریمه بپردازد. او همچنین یک مبارزات تحریک‌آمیز شدید ازسوی مطبوعات رژیم اسراییل را تحمل کرد.
باوجود چالش‌هایی که باسم با آن مواجه است، رویای او ادامه نوشتن و بازنمایی تجربه فلسطینی بودن در رمان‌هایش است. یوسف می‌افزاید: باسم توانست از عهده این مسائل برآید و با صبر و تحمل خود توانست با این مشکلات مقابله کند. آنچه مهم است این است که سخنان او از سلول‌های زندان خارج می‌شود. در طول جنگ اسراییل و غزه، ملاقات زندانیان با خانواده متوقف شد و وکیل باسم پس از هفت ماه انتظار توانست او را ببیند.
یوسف که آخرین‌بار برادرش را در سال۲۰۱۹ از نزدیک دیده، می‌گوید: آخرین‌باری که او را دیدم، احساس کردم آخرین‌بار خواهد بود. احساس وحشتناکی داشتم و متاسفانه همین اتفاق هم افتاد. واقعا آخرین دیدار بود. اما یکی از زیباترین دیدارها نیز بود و درباره برنامه‌های ادبی او صحبت کردیم.
برادر این‌نویسنده در ادامه گفت: او همیشه به من می‌گفت «تا دیدار بعد» اما جمله‌ای که در آخرین‌باری که او را دیدم گفت این بود: «خوب از فرزندانم مراقبت کن». فرزندانش کتاب‌ها و رمان‌های او هستند، او این را به من گفت و من منظورش را فهمیدم. یوسف به‌عنوان نماینده باسم، به‌دنبال انتشار و تبلیغ کتاب‌های برادرش است؛ کاری که چالش‌برانگیز بوده است.
او می‌گوید: خدا به من کمک کرد تا از فرزندان برادرم به‌خوبی مراقبت کنم و به آنها توجه زیادی داشته باشم و امیدوارم وقتی به خانه می‌آید ادامه دهد، زیرا وقتی نویسنده غایب است صحبت درباره رمان‌ها سخت است.
درحالی‌که او به‌خاطر آثاری که در حبس تولید کرده بود توجه بین‌المللی را به خود جلب کرده، یوسف معتقد است که برادرش اگر آزاد بود همچنان به‌سمت تولید آثار ادبی قدرتمند کشیده می‌شد، زیرا او مدت‌ها پیش از اینکه به زندان بیفتد، می‌نوشت اما یوسف بر این باور است که بازداشت الهام‌بخش باسم در تولید آثار ادبی‌اش تعیین‌کننده نبود.
یوسف خندقجی که جایزه بین‌المللی ادبیات داستانی عربی۲۰۲۴ را به نمایندگی از برادرش دریافت کرده، در ادامه می‌گوید: اگر از من بپرسید اگر باسم بازداشت نمی‌شد چنین آثاری تولید می‌کرد، می‌گویم بله، زیرا باسم از خانواده‌ای مترقی است که کتابخانه‌ای در خانه‌شان در نابلس دارند و او خواننده جوان رمان‌های بزرگ بود. او با عشق به یاد می‌آورد چگونه یک شاعر فلسطینی در ۱۲سالگی باسم را ملاقات کرد و از دانش او درباره کتاب شگفت‌زده شد. آن زمان شاعر پیش‌بینی کرد که باسم آینده درخشانی در نویسندگی خواهد داشت. یوسف می‌گوید: این چیزی است که باسم به‌خاطر حمایت خداوند، خانواده و خوانندگانش به آن رسیده است. از مردمی که می‌آیند و در سمینارهای مربوط به باسم شرکت و از او حمایت می‌کنند تشکر می‌کنم، همیشه می‌گویم باسم به‌زودی بین ما حاضر خواهد بود و ان‌شاءالله آزاد، شاد و پیروز خواهد شد.