آگاه: قطعا باید ریشه‌های این عظمت را در متن جامعه جست‌وجو کنیم. تجربه‌های تاریخی نشان می‌دهد که در بزنگاه‌های راهبردی، مانند جنگ ۱۲ روزه و اجتماع ۲۲ دی، ملت ایران با وجود تنوع فرهنگی، قومی، زبانی و عقیدتی، توانسته است یکپارچگی قابل توجهی از خود نشان دهد. این انسجام، حتی در شرایطی که تصویر ایران در فضای رسانه‌ای جهانی به‌عنوان کشوری تجزیه‌شده و با شکاف عمیق میان حکومت و جامعه ارائه می‌شد، به وضوح نمود پیدا کرده است. حضور جمعی مردم با تماثیل رهبری و نماد ارزش‌های دینی مانند قرآن، نه به‌عنوان یک اقدام هیجانی، بلکه به‌مثابه بیانی از اعتماد به نفس ملی و اراده جمعی، توانسته است موقعیت طرف مقابل را در معادلات منطقه‌ای و ذهنی تضعیف و فضای بازدارندگی ایجاد کند.
عظمت یک ملت زمانی معنا پیدا می‌کند که انسجام اجتماعی و سرمایه انسانی آن، به خروجی‌های قابل‌مشاهده در میدان علم و عمل منتهی شود. در چند سال اخیر، ایران در حوزه علمی رشد قابل توجهی داشته است؛ به‌طوری که تعداد مقالات علمی منتشرشده توسط پژوهشگران ایرانی به حدود ۷۸ هزار مقاله در سال ۲۰۲۲ رسیده و ایران را در رده ۱۵ جهان و رتبه اول منطقه خاورمیانه قرار داده است.
سهم ایران از تولید علم جهان نزدیک به دو درصد است و بسیاری از مقالات ایرانی در حوزه فناوری و اختراعات کاربردی هم تاثیرگذار بوده‌اند، به‌طوری که ایران در میان کشورهای اسلامی از نظر ثبت پتنت و نوآوری، مقام دوم را دارد. این روند رشد بلندمدت نشان‌دهنده استعداد بالای علمی ملت ایران است و برنامه‌ریزی‌های آینده هم به دنبال ارتقای جایگاه ایران به رده دوازدهم جهان در تولید علم تا سال ۲۰۲۷ است. این رشد علمی مقوله‌ای لفظی نیست؛ سهم پژوهشگران ایرانی در رتبه‌های دو درصد برتر علمی در حوزه‌های مختلف جهان نیز تایید می‌کند که ایران نه فقط عدد و رقم ثبت می‌کند، بلکه در میان نخبگان علمی جهان حضور اثرگذار دارد. این سرمایه انسانی که بیش از ۵۵ درصد جمعیت کشور در سن فعالیت (۱۵ تا ۶۵ سال) را تشکیل می‌دهد، نه صرفا منبع نیروی کار است، بلکه سرمایه هویت‌ساز ملت است؛ سرمایه‌ای که در بزنگاه‌های تاریخی، از اعتماد به نفس ملی متکی بر تجربه مقاومت تغذیه می‌کند.
اعتماد به نفس ملی، همان باور به ظرفیت درون‌زا برای مواجهه با بحران‌هاست. اگرچه فشارهای اقتصادی و تحریم‌ها همچنان بر ساختار اقتصاد اثر می‌گذارد. به‌گونه‌ای که برخی پیش‌بینی‌ها از تورم بالای ۴۰ درصد و رکود اقتصادی در سال‌های اخیر سخن می‌گویند. این شرایط اقتصادی، مصرف‌کننده نیروی ملی نشده، بلکه فضایی برای تقویت «اقتصاد مقاومت» را پدید آورده است؛ همان وجهی از پایداری ساختاری که ستون عزت ملی است. یکی دیگر از بارزترین نمودهای این اعتماد به نفس و عزت ملی، پیشرفت در فناوری هسته‌ای است؛ حوزه‌ای که در دهه گذشته بارها محور چالش و تهدید بوده است. ده‌ها قطعنامه، فشار حداکثری و تلاش برای محدود کردن این برنامه نشان داد که قدرت‌های جهانی، این پیشرفت را نه به‌مثابه یک پروژه فنی، بلکه به‌مثابه نشانه‌ای از تاب‌آوری و استقلال تصمیم‌سازی کشور می‌دیدند. واقعیت این است که تردید درباره نیت ایران در سطح رسانه‌ها یا افکار عمومی جهان، بدل به پرسشی معتبر شده است: چگونه کشوری با ظرفیت عظیم علمی و فناوری، حاضر به استفاده از آن صرفا برای توسعه صلح‌آمیز است و خبری از سلاح‌های هسته‌ای نیست؟
این پرسش ـ که می‌توان آن را در تحلیل‌های رسانه‌ای منطقه‌ای و بین‌المللی مشاهده کرد ـ نه فقط یک کنجکاوی صرف، بلکه بازتابی از ادراک عظمت ملی است؛ عظمت ملتی که توانایی‌های فناورانه‌اش را نه برای سلطه، بلکه برای خودآگاهی، حفظ امنیت و نقش‌آفرینی در نظام بین‌الملل به‌کار گرفته است. این دستاوردها، مجموعا به‌جز خلق محصول علمی یا فناوری، اعتماد به نفس جمعی ایجاد می‌کند که در حوزه‌های دفاعی، اجتماعی و فرهنگی متبلور می‌شود؛ پدیده‌ای که نمی‌توان آن را کاملا در قالب آمار خلاصه کرد، اما باید آن را در خودباوری نسل جدید جست‌وجو کرد. در عرصه نظامی و دفاعی نیز نمایش قدرت و بازدارندگی، بیش از آنکه صرفا تاثیرش در میدان سخت باشد، اعتماد به نفس ملی را تقویت می‌کند. هنگامی که توان فناورانه و بازدارندگی از طریق ابزارهای علمی و نظامی به اثبات برسد، دیگر سخن از «ترس از آینده» در فضای افکار عمومی مطرح نیست؛ بلکه سخن از عزم مقابله و ابهت ملی است.
اگر این توانمندی‌ها درون‌زا و از متن جامعه برخاسته باشند همان‌گونه که آمار تولید علم، سهم جوانان در فعالیت‌های علمی و تعالی فناوری کشور نشان می‌دهد، می‌توان گفت «عظمت ملی» بنیان واقعی برای تقویت موضع تهاجمی راهبردی است که انقلاب اسلامی در دوره جدید در برابر رقبا و تهدیدها اتخاذ کرده است.