۲۵ اسفند ۱۴۰۴ - ۲۲:۰۰
کد خبر: ۲۱٬۰۵۵

آموختن از گذشته

مجتبی مشهدی محمد ـ دبیر گروه فرهنگ

گذشت زمان و فاصله گرفتن از روزهای سخت دفاع مقدس و حتی جنگ ۱۲ روزه رژیم صهیونیستی، باعث شده تا بسیاری از تجربه‌های گرانبها و دستورالعمل‌های حیاتی دوران جنگ، در حافظه تاریخی و عملکرد اجتماعی جامعه رنگ ببازد. امروز و در پی تجاوز مجدد ائتلاف آمریکایی-صهیونیستی به سرزمین‌مان، ما با این واقعیت تلخ روبه‌رو هستیم که بخش مهمی از آمادگی‌های لازم مورد غفلت قرار گرفته است. اکنون که آتش جنگ دوباره شعله‌ور شده است، مرور مجدد این اصول و تذکر مداوم به خود و دیگران، نه یک توصیه ساده، بلکه یک ضرورت اجتناب‌ناپذیر برای حفظ امنیت و پایداری ملی است.

آگاه: نخستین و حساس‌ترین حوزه‌ای که نیازمند هوشیاری و مراقبت مضاعف است، مدیریت جریان خبری و اطلاعاتی است. در عصر ارتباطات که اطلاعات با سرعتی باورنکردنی منتشر می‌شوند، نقل و انتقال هر پیامی بدون بررسی منبع و اعتبارسنجی، می‌تواند علاوه بر نشر شایعات بی‌اساس، بستر ایجاد ترس، اضطراب و یاس در جامعه را فراهم کرده و عملا به نفع دشمن تمام شود. جنگ روانی دشمن دقیقا بر همین اصل استوار است؛ شایعه‌سازی برای فرسایش روحیه مردم و ایجاد بی‌نظمی در بدنه اجتماعی. برای درک بهتر خطرات این بی‌دقتی، باید به مثال‌های ملموس توجه کرد. انتشار یک خبر کذب مبنی بر «اضطرار تخلیه بخشی از شهر»، پیامدهای فاجعه‌باری دارد. چنین خبری تنها باعث ایجاد وحشت نمی‌شود، بلکه منجر به هجوم بی‌رویه شهروندان به خیابان‌ها و مشکلات ترافیکی عظیم می‌شود. این هرج‌ومرج، مسیرهای امداد و نجات را مسدود کرده و موقعیت مناسبی را برای سارقان فراهم می‌آورد. همچنین، ایجاد تراکم جمعیتی غیرضروری، اهداف نظامی را برای دشمن آسان‌تر کرده و امنیت جانی شهروندان را به خطر می‌اندازد. بنابراین، تکلیف همگانی روشن است: در شرایط بحران، «سکوت خبری» تا زمان دریافت اطلاعات از منابع رسمی، نوعی همبستگی است. هر شهروند باید پیش از انتشار هر مطلبی، چند بار بپرسد که آیا این خبر منبع رسمی دارد؟  فراتر از حساسیت‌های مربوط به اخبار، مؤلفه‌های دیگری وجود دارد که بی‌توجهی به آنها ضربات جبران‌ناپذیری به پیکر نظام و جامعه وارد می‌کند. از دیگر مواردی که در دوران آرامش مورد غفلت قرار می‌گیرد اما در زمان جنگ اهمیتی حیاتی می‌یابد، مسئله مدیریت مصرف انرژی و حفظ زیرساخت‌های حیاتی است. در شرایطی که دشمن ممکن است به تاسیسات نفتی، پالایشگاه‌ها یا شبکه برق حمله کند، هر کیلووات برق و هر لیتر سوخت، بسیار ارزشمند است. شهروندان باید با الگوی صحیح مصرف، درصدد جبران بخشی از احتمالات خرابی‌ها برآیند. خاموش کردن تجهیزات برقی غیرضروری، پرهیز از سفرهای درون‌شهری بیهوده و مدیریت مصرف سوخت خودروها، فشار را از شبکه توزیع برق و سوخت کشور برداشته و امکان ذخیره‌سازی استراتژیک را فراهم می‌کند. در کنار این موارد، نقش فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی به عنوان میدان اصلی نبرد شناختی بسیار پررنگ است. دشمن با تولید محتواهای ساختگی، ویدیوهای هوش مصنوعی و هشتگ‌های طراحی‌شده، تلاش می‌کند اراده مردم را بشکند. شهروندان باید نسبت به «فیشینگ» و بدافزارهایی که به نام اطلاع‌رسانی جنگ منتشر می‌شوند، هوشیار باشند. نصب نکردن اپلیکیشن‌های غیرمجاز و عدم کلیک کردن روی لینک‌های مشکوک، راهکاری ساده اما موثر برای حفظ امنیت اطلاعات شخصی و ملی است. همچنین، مردم باید از تبدیل شدن به ابزار دست دشمن در فضای مجازی خودداری کنند؛ به این معنا که قبل از بازنشر هر محتوای تحریک‌آمیز یا دلسوزانه‌نما، چند لحظه مکث و تحلیل کنند که هدف پشت این پیام چیست. در نهایت، باید به مسئله همبستگی اجتماعی و کمک به مظلومین اشاره کرد. جنگ ممکن است خساراتی به منازل مسکونی یا اموال مردم وارد کند. در چنین شرایطی، فرهنگ «ایثار» و «همدلی» که میراث دوران دفاع مقدس است، باید بیدار شود. کمک به آسیب‌دیدگان، اسکان موقت هموطنان و جلوگیری از احتکار کالاهای اساسی توسط برخی فرصت‌طلبان، وظایفی است که عهده‌دار آن هستیم. مردم باید بدانند که در این نبرد، امنیت و آرامش همسایگان، بخشی از امنیت خودشان است. به طور خلاصه، عبور از این مرحله حساس، نیازمند بازگشت به ارزش‌های انقلابی و دفاعی است. ما باید با به یاد آوردن درس‌های گذشته و با هوشیاری کامل در برابر توطئه‌های نوین دشمن، نشان دهیم که ملت ایران همچون گذشته، در صحنه‌های مختلف، یار و یاور کشور خود خواهند بود و اجازه نخواهند داد که بی‌توجهی و سهل‌انگاری، به ابزاری برای پیروزی دشمن تبدیل شود.

برچسب‌ها

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
  • نظرات حاوی توهین و هرگونه نسبت ناروا به اشخاص حقیقی و حقوقی منتشر نمی‌شود.
  • نظراتی که غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نمی‌شود.